'Hands in the air! Hands in the fucking air!' Geen van ons liet onze wapens zakken. Velen hadden een automatisch geweer in hun handen, ik had een geladen boog bij me.
      'We're not here to attack you!' antwoordde Leo van een afstandje. Hij liet zijn wapen los maar deed zijn handen niet in de lucht terwijl hij op het checkpoint afliep. Enige VN soldaten hadden een geweer op hem geheven, maar hij wist simpelweg dat ze niets zouden doen. Peacekeepers.
      'We're here to help.'
      Srebrenica was ingenomen. Ik had de Serviërs vanaf de heuvel feest zien vieren in de verlaten straten. En hier stonden wij, bij Potocari. Het VN 'safe-camp'. Er waren slechts 5000 van de volgens mij ruim 8000 burgers binnen gelaten, maar het zag er bijna uit als een concentratiekamp.
      Leo stond bij de bewaakte omheining, maar naast de VN-machten stelde het prikkeldraad om de omgeving nauwelijks iets voor. Vrouwen, ouderen en kinderen stonden voor het hek, en ze keken mij aan. Doodsbange blikken. Hoe meer Leo naderde leek het hem toch een beter idee om zijn handen enigszins in de lucht te houden.
      'We're only here to help, friend.' zei hij zodra hij slechts enkele meters van de VN-leden af stond. 'Help?' Ook ik besloot op ze af te lopen, gevolgd door Will, en later de rest. 'We want to try get the people outside of the camp to safety. To Tuzla.' legde ik uit. De VN-soldaat die op dit moment van de vijf die er stonden een woordvoerder leek te zijn, liet nu ook zijn wapen zakken.
      'How? There's ten of you.' 'Allow UN units to help us then. This will mean the death of those people, the Serbs are almost at the doorstep of this camp.' antwoordde Leo scherp. 'They know they cannot enter the camp. It is a UN safe zone.' Leo kon bijna niet geloven dat dit een serieus antwoord was.
      'So was Srebrenica, and who's in control now?' De VN bleef stil.
      'They weren't here to take the town. And they aren't here just to keep it.' sprak ik daarna, een klein beetje voorzichtig. 'Don't you see that they are here just to kill as many Bosniaks as they can?' Er zat woede in mijn stem, maar ik kon er niets aan doen.
      'The situation is under control.' zei één van de soldaten die een lange tijd stil was geweest. Maar er zat een vorm van twijfel in zijn stem. Even was iedereen stil, maar na oogcontact te hebben gehouden met de twijfelaar, zag ik pas wat er echt aan de hand was. Ze hadden totaal geen controle.
      'You need to do something. You need to fight them, or all these people will die.' pleitte Will uiteindelijk. Er was opnieuw stilte, dit keer nog langer.
      'Our hands are tied.' sprak een VN-soldaat uiteindelijk, vrij zacht, haast mompelend, maar verontschuldigend. Slechts enkele seconden daarna werden we allemaal geschokt door een geluid vanuit de westelijke bergen. Geweerschoten. Losse geweerschoten, snel achter elkaar uitgevoerd. Wild verbaasd vond ik weer oogcontact met dezelfde VN-soldaat.
      'They've separated the men and took them away.' Ik sloot mijn ogen. Wat we hoorden was simpelweg een massa executie. 'To where?!' riep Leo gelijk hard.
      'The mountains. West.' Eigenlijk zette iedereen van ons het gelijk op een lopen, maar ik hield nog oor voor wat een van de VN-soldaten nog te zeggen had.
      'A lot of men are trying to escape the area, heading for Tuzla. They've taken the West Mountains. Some fifteen thousand of them!' Vijftienduizend.
      Mijn gedachten kregen niet veel rust, terwijl ik achter de rest van de groep aan rende, die naar de weg omhoog toe baande. Vijftienduizend mannen. Doodgewone, maar doodsbange burgers, waar Andrej of Will of Leo zo tussen had kunnen zitten. Ze waren geheel onschuldig, maar waren door een achterlijk politiek conflict gedwongen om eerst hun huizen te ontvluchten, en dan nog te pogen de Serviërs die hen wilden afmaken te ontvluchten. Allemaal zonder reden.
      Dit was langer en steiler op de berg dan ik ooit had gerend, maar op dit moment kende ik geen vermoeidheid. Toen we in een struikgewas aankwamen werd iedereen echter opeens gestopt door Gabriël, en plotseling, stonden we allemaal muisstil aan de grond genageld. De pistoolschoten waren nog maar enkele tientallen meters van ons vandaan.
      Niet wetende waar zich precies Serviërs bevonden, beperkte Gabriël zich tot slechts handgebaren, om uit te leggen dat we de boel zouden omsingelen. Door een laag bomen en struiken kon ik een eindje verderop vaag gedaanten onderscheiden. Op gepaste afstand slopen we om het gebeuren, dat steeds meer geluid van afgeschoten kogels produceerde, heen. Mij werd gebaard het verste door te lopen, zodat we een letterlijke cirkel hadden gevormd. Nu pas kon ik beter zien dat er voor mijn neus Bosniërs één voor één werden neergeschoten, maar ik was te geconcentreerd om op dit trauma te reageren.
      Eigenlijk was geen van ons echt onzichtbaar verstopt in het gewas, maar waarschijnlijk wel goed genoeg gecamoufleerd, want niemand werd opgemerkt door de Servische soldaten, terwijl ik Kit makkelijk opmerkte tussen de struiken aan de overkant. Nadat ik merkte hoe hij oogcontact had met de anderen, knikte hij naar mij. Opnieuw werd er van mij verwacht dat ik een aanval inzette. Gezien de druk van de pistoolschoten die maar door bleven gaan, wist ik niet hoe snel ik mijn boog erbij moest pakken. Dit moest raak zijn. Na een pijl gespannen te hebben, landde deze in de keel van de persoon die net op het punt stond een zoveelste man in de rug te schieten. Mijn ogen vergrootten zich in verbijstering bij het bloederige gezicht, terwijl de man neerviel en de rest van de soldaten simpelweg te veel met stomheid geslagen was om snel genoeg te reageren.
      'Broeders, naar de grond!' schreeuwde Leo door de stilte heen. Alsof ze wisten en accepteerden dat deze roeping niet voor hen was geweest, hielden de Serviërs zich staande, terwijl de Bosnische gevangenen niet wisten hoe snel ze zich op de grond moesten laten vallen. Het geluid van geweerschoten vulde de enclave weer, maar ditmaal van Bosnische kant. Net als de anderen kwam ik uit de struiken vandaan, ditmaal met mijn automatische geweer gereed. Vrijwel alle soldaten waren binnen luttele seconden uitgeschakeld, één van hen probeerde mij nog aan te vallen, maar al terwijl ik mij naar hem omdraaide opende ik vuur, waardoor hij me nooit raakte. Dat was iedereen, maar er was geen tijd om de moorden te verwerken.
      'Opstaan, opstaan! Go! Go! Go!' riep ik terwijl ik één van de gevangen Bosniërs al aan zijn arm omhoog hielp. Zo snel als ze konden kwam iedereen weer op hun voeten terecht, en zonder überhaupt te wachten totdat de touwen die hun handen achterop hun rug hadden gebonden waren losgesneden, renden alsof het een overlevingsinstinct was direct met ons de goede richting uit. De noordwestelijke bergen. Tuzla.

Reacties (2)

  • xxJennyxx

    Geweldig

    2 jaar geleden
  • katl1

    Snel verder please!!!!!!!!!!

    2 jaar geleden

Meld je gratis aan om ook reacties te kunnen plaatsen